Home / Bệnh hen phế quản / Bệnh hen phế quản: Nguyên nhân & Cách chữa trị hiệu quả

Bệnh hen phế quản: Nguyên nhân & Cách chữa trị hiệu quả

Hen phế quản là một trong những bệnh về hô hấp thường gặp với số lượng bệnh nhân ngày càng gia tăng. Do đó, tìm hiểu các thông tin về căn bệnh này chính là bí quyết giúp bạn có thể chủ động phòng bệnh, sớm phát hiện bệnh và chữa trị kịp thời.

Vậy hen phế quản là gì, nguyên nhân, triệu chứng và cách chữa bệnh hẹn phế quản ra sao? Tất cả sẽ được giải đáp ngay trong bài viết dưới đây.

Hen phế quản là gì?

Hen phế quản hay bệnh hen suyễn là tình trạng viêm mãn tính đường thở, làm cho cơ trơn của phế quản bị co thắt và khó hồi phúc. Từ đó, dịch nhầy gia tăng làm phì đại tuyến tiết nhầy và làm cho đường thở bị hẹp lại gây ra hàng loạt các triệu chứng khó chịu.

Hình ảnh hen phế quản
Hình ảnh hen phế quản

Hen phế quản là bệnh mạn tính và rất khó chữa. Tuy nhiên, y học hiện đại có nhiều phương pháp hỗ trợ điều trị hen phế quản hiệu quả, cuộc sống của người bệnh sẽ trở lại bình thường nếu như điều trị đúng cách.

Các dạng hen phế quản

Hen phế quản có rất nhiều dạng tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Cụ thể như sau:

Bệnh hen phế quản dị ứng

Bệnh hen suyễn dị ứng là loại bệnh hen bắt nguồn từ nguyên nhân dị ứng với mùi hương, lông hoặc phấn hoa… Bệnh này thường tái phát theo mùa hoặc có thể do di truyền.  

Bệnh hen phế quản về đêm

Bệnh hen về đêm là loại hen suyễn chỉ xảy ra vào ban đêm. Bệnh này chỉ xuất hiện khi các chất chống lại hen suyễn bị suy giảm về ban đêm.

Đồng thời, nếu về đêm, quá trình vận chuyển oxy vào cơ thể ít do phòng ngủ bí bách, nhiều nấm mốc, vi khuẩn… thì hen phế quản về đêm cũng sẽ xuất hiện thường xuyên hơn.

Hen phế quản trong thai kỳ

Hen phế quản trong thai kỳ là bệnh hen chỉ xuất hiện khi phụ nữ mang thai. Bệnh hen này rất nguy hiểm vì có thể gây ra rất nhiều biến chứng như: Sinh non, tăng huyết áp, tiền sản giật, trẻ nhỏ hơn so với bình thường,….

Nguyên nhân hen phế quản

Như đã nói ở trên, bệnh hen phế quản có rất nhiều loại, và mỗi loại bệnh lại có những nguyên nhân gây bệnh khác nhau. Cụ thể như sau:

Nguyên nhân gây hen phế quản dị ứng

Hen phế quản dị ứng gồm 2 loại là bệnh hen phế quản dị ứng không nhiễm khuẩn và hen suyễn dị ứng nhiễm khuẩn.

Nguyên nhân gây hen phế quản dị ứng
Nguyên nhân gây hen phế quản dị ứng
  • Bệnh hen phế quản dị ứng không nhiễm khuẩn thường bắt nguồn từ các nguyên nhân như hít phải bụi bẩn, lông vật nuôi, các loại phấn hoa, cây cỏ….
  • Bên cạnh đó các loại thuốc kháng sinh, kháng viêm aspirine, steroide, pennicilline, phẩm nhuộm màu chứa chất bảo quản…. cũng có thể là nguyên nhân gây bệnh.
  • Hen phế quản dị ứng nhiễm khuẩn thường bắt nguồn từ các loại vi khuẩn như: streptococcus pyogenes, staphylococcus aureus, cúm, các nấm mốc,…

Nguyên nhân hen phế quản không do dị ứng

Bệnh hen phế quản không do dị ứng thường bắt nguồn từ một số nguyên nhân như sau:

  • Yếu tố di truyền: Nếu bố mẹ bị bệnh hen suyễn và con cái trong gia đình cũng bị bệnh này thì đó có thể do yếu tố di truyền.
  • Sự thay đổi thời tiết, nhất là không khí lạnh cũng là nguyên nhân gây hen phế quản.
  • Rối loạn nội tiết khi cơ thể bắt đầu trường thành,  khi phụ nữ mang thai hoặc trong thời kỳ mãn kinh cũng gây hen phế quản.
Rối loạn nội tiết là nguyên nhân gây hen phế quản ở phụ nữ có thai
Rối loạn nội tiết là nguyên nhân gây hen phế quản ở phụ nữ có thai
  • Hen phế quản cũng có thể do yếu tố tâm lý. Nếu người bệnh thường có tâm trạng lo âu, stress hoặc chấn thương tình cảm có thể gây hen suyễn.
  • Ngoài ra, bệnh hen phế quản cũng thể xuất hiện do tiền mãn kinh hoặc hệ thần kinh bị rối loạn gây nên.

Triệu chứng hen phế quản

Nắm bắt được các triệu chứng gây bệnh chính là bí quyết giúp bạn sớm phát hiện mình có bị hen suyễn hay không. Vậy bệnh hen suyễn có dấu hiệu gì? Theo các chuyên gia, bệnh hen suyễn có rất nhiều dấu hiệu tùy theo từng giai đoạn bệnh khác nhau:

Dấu hiệu bệnh hen suyễn ở giai đoạn khởi phát

Trong giai đoạn này bệnh nhân mắc hen phế quản thường có các dấu hiệu như: Hắt hơi, chảy nước mắt, chảy nước mũi, ho khan từng cơn…

Ho, hắt hơi, chảy nước mũi là những biểu hiện hen phế quản điển hình
Ho, hắt hơi, chảy nước mũi là những biểu hiện hen phế quản điển hình

Dấu hiệu bệnh hen ở giai đoạn lên cơn hen

Trong giai đoạn này, bệnh nhân sẽ cảm thấy bị tức ngực, khó thở. Đôi khi lồng ngực có cảm giác căng ra, các cơ ngực nổi rõ, đầu ngón tay chân bị bầm tím sau đó lan ra khắp mặt và toàn thân. Bên cạnh đó người bệnh cũng bị thở chậm và hay thở kéo dài.

Biểu hiện của giai đoạn lui cơn hen

Sau khi cơn hen phe quan giảm dần, người bệnh sẽ ho khạc ra đờm đặc quánh và có nhiều hạt nhỏ như hạt trai. Khạc đàm nhiều cũng chính là dấu hiệu báo hiệu cơn hen đã hết.

Biểu hiện của bệnh trong giai đoạn giữa các cơn hen

Giữa các cơn hen hầu như rất ít triệu chứng bên ngoài, khi khám lâm sàng cũng sẽ không thấy có dấu hiệu gì đặc biệt. Nhưng khi làm trắc nghiệm như: gắng sức và dùng acétycholine để thử thì người bệnh vẫn xảy ra tình trạng tăng phản ứng phế quản.

Bệnh hen có nguy hiểm không

Bệnh hen phế quản nếu không được điều trị sớm có thể gây ra một số biến chứng rất nguy hiểm như:

  • Xẹp phổi gây khó thở, thiếu oxy: Hiện tượng xẹp phổi thường ở một thùy hoặc nhiều thùy. Khi hen ổn định thì tình trạng xẹp phổi sẽ mau chóng khỏi.
  • Phế quản có thể bị nhiễm khuẩn nặng rất khó chữa khỏi.
  • Bệnh để lâu khiến các phế nang giảm tính đàn hồi, từ đó bệnh nhân có tình trạng khó thở khi gắng sức, môi và các đầu chi tái, thường xuyên ho khạc ra đờm,…
  • Tràn khí màng phổi và tràn khí trung thất thường cực kỳ nguy hiểm, cần cứu chữa kịp thời nếu không nguy hiểm tới tính mạng người bệnh.
  • Ngừng hô hấp và tổn thương não. Tình trạng này do suy hô hấp kéo dài, não thiếu oxy. Tim có lúc ngừng đập, cơ thể ngừng hô hấp khi hen nặng.
  • Suy hô hấp, gây khó thở, cơ thể tím tái, phải thở bằng máy hỗ trợ, rất dễ gây tử vong.

Điều trị hen phế quản

Sau khi tiến hành chuẩn đoán lâm sàng thì tùy vào mức độ bệnh mà bác sĩ sẽ chỉ định những cách trị bệnh hen suyễn khác nhau:

Trường hợp hen suyễn cấp độ 1

Để điều trị hen phế quản cấp độ 1, các bác sĩ thường sử dụng thuốc hen suyễn đồng vận β2 khí dung, cromone hay thuốc trị viêm phế quản leukotriene,…

Tuy nhiên, các loại thuốc này có tác dụng điều trị chậm và tác dụng phụ khá nhiều.

Trường hợp hen suyễn cấp độ 2

Cách chữa bệnh hen phế quản giai đoạn 2 này nên dùng thuốc kháng viêm hằng ngày như: glucocorticoide khí dung, Beclometasone dipropionate, hay Budenoside, theophylline, kháng leukotriene,..  đồng thời sử dụng thêm thuốc trị viêm phế quản khác theo đơn của bác sĩ.

Không tự ý mua và sử dụng thuốc điều trị hen suyễn khi không có chỉ dẫn của bác sĩ
Không tự ý mua và sử dụng thuốc điều trị hen suyễn khi không có chỉ dẫn của bác sĩ

Bên cạnh đó bệnh nhân nên áp dụng cách trị bệnh hen suyễn bằng cách sử dụng  thuốc đồng vận β2 để có tác dụng chữa bệnh nhanh hơn nhưng không dùng quá 3 – 4 lần/ngày. 

Trường hợp hen suyễn cấp độ 3 

Bệnh nhân hen phế quản dai dẳng cấp độ 3 nên dùng thuốc chữa hen phế quản hằng ngày để kiểm soát sự phát triển của bệnh.

Thuốc trị bệnh hen suyễn tốt nhất là kết hợp sử dụng thuốc hen suyễn glucocorticoide khí dung với đồng vận β2 khí dung, xen kẽ các thuoc tri hen suyen khác như: phylline, thuốc kháng leukotriene,…

Cách chữa bệnh hen suyễn cấp độ 4

Đối với trường hợp này, cách trị hen suyễn là tiến hành sử dụng thuốc đồng vận β2- thuốc trị hen suyễn tốt nhất khí dung tác dụng nhanh với liều lượng cao. Dùng thêm những lọai thuốc trị hen suyễn xen kẽ khác theo chỉ định của bác sĩ.

Hen phế quản nên ăn gì

Ngoài việc áp dụng các cách điều trị hen phế quản theo chỉ dẫn của bác sĩ, bệnh nhân bị bệnh hen suyễn cũng cần bổ sung một chế độ dinh dưỡng hợp lý để hỗ trợ tốt cho quá trình điều trị. Dưới đây là một số loại thực phẩm mà bệnh nhân mắc bệnh hen nên dùng mỗi ngày:

Thực phẩm giàu magnesium

Magnesium giúp tăng hoạt động của phổi rất tốt cho người bị hen phế quản. Một số thực phẩm giàu magnesium là các loại rau lá xanh, các loại đậu, hạt, chuối, ngũ cốc, sữa atisô…

Thực phẩm có chứa acid béo Omega 3

Những thực phẩm này có tác dụng giúp tăng cường hệ miễn dịch, chống viêm, rất tốt cho những người có cơ địa dị ứng, cải thiện chức năng hô hấp. Một số thực phẩm chứa Acid béo Omega 3 là: cá, rau quả, mè, hạt hướng dương, quả hạch, dầu cá thu,…

Thực phẩm giàu vitamin C

Nhóm thực phẩm chứa nhiều vitamin C, tốt cho người bị viêm phế quản
Nhóm thực phẩm chứa nhiều vitamin C, tốt cho người bị viêm phế quản

Kết hợp chữa hen phế quản, người bệnh nên bổ sung vitamin C có tác dụng trong làm giảm tắc nghẽn đường dẫn khí. Vitamin C có nhiều trong các thực phẩm cà chua, cà rốt, quýt, bưởi và rau xanh …

Dầu cá

Dầu cá có tác dụng hiệu quả làm giảm mẫn cảm phế quả và chữa hen suyễn rất tốt. Dầu cá có rất nhiều trong các thực phẩm như: cá hồi, cá thu, cá ngừ, gan động vật, trứng, sữa, các loại củ có màu vàng hay các loại rau xanh như rau muống, mồng tơi…Khi bệnh nhân dùng dầu cá uống viên thì cần có sự chỉ định của bác sĩ.

Hen phế quản kiêng gì

Ăn ít muối

Người bệnh hen nên ăn nhạt vì muối thường gây quá mẫn phế quản, không tốt cho việc điều trị hen phế quản.

Các thức ăn cần kiêng

Trong quá trình chữa hen suyễn người bệnh nên kiêng các thực phẩm sau:

  • Thức ăn quá nhiều gia vị khác nhau như salad.
  • Tránh sử dụng các loại nước uống giải khát, thức uống lên men, có ga và thực phẩm đóng hộp.
  • Không ăn các thức ăn đã lên men.
  • Tránh ăn các loại trái cây khô được chế biến sẵn
  • Không nên ăn các đồ ăn biển: tôm, cua, ghẹ….

Phòng bệnh hen phế quản

Đeo khẩu trang khi ra đường

Không khí ô nhiễm khiến các bệnh về đường hô hấp trong đó có hen phế quản gia tăng. Vì thế biện pháp đơn giản nhất được khuyên dùng là luôn đeo khẩu trang khi ra đường vừa hạn chế khói bụi lại ngăn chặn các vi khuẩn tấn công vào đường hô hấp.

Giữ ấm cơ thể

Khi thời tiết lạnh hoặc chuyển mùa nên hạn chế ra đường. Khi cần thiết hoạt động ngoài trời thi cần giữ ấm cơ thể với khăn áo choàng,… và các công cụ giữ ấm cơ thể khác.

Giữ ấm cơ thể trong mùa lạnh là cách phòng tránh viêm phế quản hiện quả
Giữ ấm cơ thể trong mùa lạnh là cách phòng tránh viêm phế quản hiện quả

Kiêng ăn các loại thực phẩm gây dị ứng

Những người chua benh hen suyen nên tuyệt đối tránh các nhóm thực phẩm không được khuyên dùng như  như tôm, cua, đồ chiên nướng, chất kích thích… bạn cũng nên nhớ các món ăn mình từng bị dị ứng để kịp thời thông báo với bác sĩ, nhằm hỗ trợ việc điều trị bệnh và có hướng giải quyết bệnh phù hợp nhất.

Tránh xa khói thuốc

Thuốc lá chứa nhiều chất độc hại và là nguyên nhân gây nhiều bệnh hô hấp,với người bệnh hen phế quản thì tuyệt đối không nên dùng. Một số hóa chất có trong khói thuốc làm kích ứng niêm mạc làm cho cơn hen của bạn sẽ tái phát nặng hơn. Người bị hen phế quản cũng cần tránh các yếu tố gây kích thích như phấn hoa, hóa chất, mùi hương quá nồng,…

Tránh tiếp xúc với lông của vật nuôi

Người bệnh nên giữ khoảng cách với vật nuôi tránh lông của chúng đi vào trong đường hô hấp. Da, lông và các tế bào chết chính là những nguyên nhân khiến bệnh trầm trọng hơn.

Thận trọng khi dùng thuốc

Cần tuân thủ đúng chỉ dẫn và phác đồ mà bác sĩ đặt ra. Người hen phế quản tuyệt đối không được tự ý mua thuốc và sử dụng, tránh gây ra các hậu quả và biến chứng có thể xảy ra cho sức khỏe và tính mạng.

Trên đây là những chia sẻ về bệnh hen phế quản bạn có thể tham khảo cũng như có những lựa chọn điều trị bệnh nhanh chóng và kịp thời nhất. Chúc các bạn luôn khỏe.

Bệnh hen phế quản: Nguyên nhân & Cách chữa trị hiệu quả
5 (100%) 1 vote

Bác sĩ tư vấn





Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *